Home > Informatie vroeggeboorte > Emoties > Verwerken

Verwerken

Het verwerken van de emotionele periode rondom de vroeggeboorte kan een langdurig proces zijn. Soms kan het jaren duren voordat je alles een plekje hebt kunnen geven. Veel ouders onderschatten dit. Ik moet er zijn voor mijn kind, dus ik moet gewoon op mijn tanden bijten en door blijven gaan.

Leven op de automatische piloot

Wanneer je baby op de NICU terechtkomt, komt er zoveel op je af dat je door de bomen het bos misschien niet meer ziet. Aan je eigen verdriet, angst en boosheid om de situatie wil je dan misschien even geen aandacht geven, of misschien voel je op dit moment helemaal niets. Het enige wat nu belangrijk is, is dat je kind het overleeft, beter wordt en met je mee naar huis kan.

Vaak leef je de eerste dagen na de geboorte op de automatische piloot, je bent aan het overleven. Hoe je je ook voelt, iedereen heeft zijn eigen overlevingsstrategie. De ene is niet beter dan de andere. Herinner je je later weinig meer van deze periode, dan is dat een natuurlijk mechanisme dat je heeft beschermd in deze ingrijpende situatie. Misschien heb jij behoefte om zo veel mogelijk alleen te zijn, of kan je juist nog niet goed over de situatie praten, terwijl je partner juist behoefte heeft aan een gesprek. Probeer als ouders om zo open mogelijk tegen elkaar te zijn, en je gevoelens (toch) met elkaar te blijven bespreken.

Kraamtranen in het kwadraat

Na de eerste dagen in een roes te hebben geleefd, begin je nu misschien een beetje te beseffen wat er nu eigenlijk is gebeurd en in welke situatie jullie terecht zijn gekomen. De hormonen gieren na de bevalling door je lijf en daar komen de welbekende kraamtranen. Probeer hier niet tegen te vechten, maar laat je verdriet en angst zien. Geef je omgeving de kans om er voor je te zijn en je een luisterend oor of een troostende schouder te bieden.

Schuldgevoel

Misschien heb je als moeder het gevoel dat je hebt gefaald en dat je mislukt bent als moeder. Je lichaam heeft je in de steek gelaten en nu moeten andere mensen en apparatuur ervoor zorgen dat je kindje goed groeit, gezond wordt of zelfs in leven blijft. Het beeld dat je had van een bevalling en een mooie kraamtijd zijn in één klap weggevaagd. Niets van dat alles is zoals je had gehoopt.

Andere moeders kunnen het wel. Je ziet hen trots rondlopen met hun baby, misschien zelfs wel in je naaste omgeving. Dat kan je een steek van jaloezie geven. Waarom zij wel en jij niet?

Als het dan ook nog eens niet lukt om voldoende te kolven, het enige wat je nu voor je gevoel voor je baby kunt doen, dan kan dat nog meer twijfels en verdriet geven. Bedenk dat stress en zorgen een negatieve invloed hebben op het geven van borstvoeding en dat er veel meer is dat je kan doen voor je baby. Jouw aanwezigheid op de afdeling is het beste medicijn voor je baby. Laat weten dat je er bent, praat zachtjes tegen hem en buidel zo vaak als zijn gezondheid toelaat.

“Ik ben er achter gekomen dat niemand heeft gezien hoe moeilijk ik het heb gehad, maar zelf heb ik het ook niet gezien. Voor mijn gevoel stond ik alleen. Mijn man wist wel dingen, maar lang niet alles. Vooral omdat ik het zelf niet zo goed door had.”


Twijfels

Misschien durf je je nog niet aan je baby te hechten. Dit is een natuurlijk proces van zelfbescherming, want je bent bang om je baby te verliezen. Misschien schaam je je hiervoor, waardoor het schuldgevoel alleen maar nog groter wordt. Bedenk dan dat dit heel normaal is, dat het nodig is om deze gevoelens te accepteren en dat het uiteindelijk vanzelf goed zal komen. Als het nodig is met hulp van je omgeving of van professionals.

Angst voor een verstoorde hechting speelt voor de meeste prematuurouders een rol, maar voor meerlingouders in het bijzonder, omdat zij ook nog eens de aandacht moeten verdelen over meerdere kinderen. Dit gevoel kan jaren later nog een rol spelen in de manier waarop je met je kind(eren) omgaat. Een moeder zei eens: ‘Elke keer als ik mijn kinderen streng toespreek, klinkt er een stemmetje in mijn hoofd dat roept “Denk aan de hechting!”.’ Praat hierover met anderen, maar doe vooral wat je gevoel je ingeeft. Als je echt denkt dat er problemen zijn in het hechtingsproces, vraag dan om professionele hulp.

Verwerken

Pas wanneer je baby eindelijk thuis is, kan op den duur het verwerkingsproces op gang gaan komen komen. Tot die tijd moest je sterk blijven om de situatie aan te kunnen, maar nu overvalt het je misschien als een vloedgolf wat jullie allemaal wel niet overkomen is. Dit proces kan weken, maanden of zelfs jaren duren. Geef jezelf de tijd! En laat ook gerust je omgeving weten dat het nog niet altijd goed met je gaat. Probeer jezelf niet groot te houden, maar neem alle hulp aan die je nodig hebt.

“Ik heb altijd het gevoel gehad dat ik alles moest kunnen, maar ik heb gewoon genegeerd dat ik lichamelijk nog lang niet hersteld was. En het psychische stuk heb ik naast me neer gelegd. Ik dacht dat ik het allemaal een plekje had gegeven, maar dat blijkt niet zo te zijn.”


Posttraumatische stress en depressie

Veel ouders die een vroeggeboorte hebben meegemaakt krijgen te maken met een posttraumatische stressstoornis (PTSS). Traumatische herinneringen worden dan ongewild op verschillende manieren steeds weer opgeroepen. Misschien ben je angstig en prikkelbaar, heb je last van paniekaanvallen, concentratieproblemen, woede-uitbarstingen, slaapproblemen en nachtmerries, of probeer je alles wat je herinnert aan de ziekenhuistijd van je baby angstvallig te vermijden.

PTSS kan zorgen voor lichamelijke klachten zoals spierpijnen, stijve spieren, hoofdpijn en vermoeidheid, maar kan ook een depressie veroorzaken, of samen met een depressie voorkomen. Heb je het idee dat je gevoelens je blijven belemmeren en loop je vast in je dagelijkse functioneren? Dan kan het goed zijn om met een professional te gaan praten. Er zijn verschillende manieren om PTSS te behandelen. Bijvoorbeeld EMDR (eye movement desensitization and reprocessing), waarbij herinneringen worden opgehaald in combinatie met een afleidende stimulus. Daardoor zullen de herinneringsbeelden verdwijnen en de nare gevoelens die deze herinneringen oproepen geleidelijk minder worden en weggaan.

Tips

  • De belangrijkste: praten! Met je partner, met de kinderarts, de gynaecoloog, of vooral met lotgenoten. Wil je graag contact met andere prematuurouders? Kleine Kanjers heeft een besloten Facebook groep waar je contact kunt zoeken met mede-ouders, die weten wat jij meemaakt en hoe je je voelt.
  • Het is lastig, maar leer omgaan met goedbedoelde, maar kwetsende opmerkingen van de omgeving. Soms gewoon eerlijk vertellen wat die opmerkingen met je doen.
  • Leer vertrouwen te krijgen in je kind. Zelf in het ziekenhuis al zo veel mogelijk doen in de verzorging, kan hierbij helpen. Weet je niet zo goed wat je kunt doen? Vraag het aan de verpleging of lees het boek Zorgen voor je baby op de couveuseafdeling wat hier uitgebreid op in gaat.
  • Vier elke vooruitgang, elk stapje vooruit, richt je daarop. Elke gram dat je baby groeit, elke voeding dat hij zelf drinkt, elk minuut dat hij ademt zonder hulp.
  • Vraag om hulp als je merkt dat het niet meer gaat. Elke baby heeft zijn moeder nodig, meer dan wat dan ook. Die moet zich sterk houden voor twee, die moet het vertrouwen hebben, en die moet klaar staan, maar er ook niet zelf aan onderdoor gaan!
Cart Item Removed. Undo
  • No products in the cart.